Βία με βάση το φύλο στις αγροτικές περιοχές υπό το φως της βιώσιμης κοινωνικής ανάπτυξης

Προσαρμοσμένο από Vintere, A., Castellani, A., Ahrens, A., Zascerinska, J. (2026). Βασικές Ικανότητες για την Επανεγγραφή της Αφήγησης σχετικά με τη Βία με Βάση το Φύλο στις Αγροτικές Περιοχές για Βιώσιμη Κοινωνική Ανάπτυξη. Το Ετήσιο 32ο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο "Έρευνα για την Αγροτική Ανάπτυξη" στο Πανεπιστήμιο Βιοεπιστημών και Τεχνολογίας της Λετονίας, Jelgava, Λετονία. 13-14 Μαΐου 2026.

Η βιώσιμη κοινωνική ανάπτυξη στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρίσκεται στο επίκεντρο της Ατζέντας της ΕΕ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη 2030 (EUR-Lex, 2021).
Βιώσιμη κοινωνική ανάπτυξη σημαίνει ανθεκτική κοινωνία και ελκυστικούς χώρους για να ζει κανείς και να εργάζεται (Περιφερειακή και Αστική Πολιτική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, 2026). Συγκεκριμένα, η Ευρωπαϊκή Ένωση επικεντρώνεται στην εφαρμογή ενός «Μακροπρόθεσμου Οράματος για τις Αγροτικές Περιοχές» έως το 2040, με στόχο να τις καταστήσει ισχυρότερες, συνδεδεμένες, ανθεκτικές και ευημερούσες (Ευρωπαϊκή Ένωση, 2021).
Η επιτάχυνση της βιώσιμης κοινωνικής ανάπτυξης στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης απαιτεί τον τερματισμό κάθε είδους διακρίσεων εις βάρος των γυναικών, συμπεριλαμβανομένης της βίας λόγω φύλου (Eurostat, 2024).
Η βία κατά των γυναικών είναι μια από τις πιο διαδεδομένες εκδηλώσεις της ανισότητας των φύλων και ένα σημαντικό εμπόδιο για τη βιώσιμη κοινωνική ανάπτυξη, ιδίως σε αγροτικά περιβάλλοντα. Για παράδειγμα, περίπου το 27,3% των γυναικών που ζουν σε αγροτικές περιοχές έχουν αναφέρει ότι έχουν υποστεί σωματική ή σεξουαλική βία, συμπεριλαμβανομένων απειλών (Eurostat, 2024). Παρόλο που η βία κατά των γυναικών αναγνωρίζεται ευρέως ως συστημικό πρόβλημα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και δημόσιας υγείας, η δημόσια κάλυψή της συχνά δεν λαμβάνει επαρκώς υπόψη τον κίνδυνο που σχετίζεται με τα συμφραζόμενα. Το σύγχρονο τοπίο των μέσων ενημέρωσης συχνά αναπαράγει την λεγόμενη «παραμορφωμένη αφήγηση», στην οποία η εμπειρία του θύματος υποβαθμίζεται, ενώ οι πράξεις του δράστη δικαιολογούνται ή ακόμη και ρομαντικοποιούνται, χρησιμοποιώντας ετικέτες όπως «εγκλήματα πάθους» (Carll, 2003· Sutherland et al., 2015). Αυτές οι τάσεις είναι ιδιαίτερα έντονες στις αγροτικές περιοχές, όπου οι μικρές κοινότητες, η περιορισμένη ανωνυμία, η οικονομική εξάρτηση και η παρουσία ψηφιακής επιτήρησης ενισχύουν σημαντικά τις πιθανές αρνητικές συνέπειες της δημόσιας επικοινωνίας. Οι αρνητικές συνέπειες περιλαμβάνουν την εμπλοκή των συμμετεχόντων σε περιστατικά έμφυλης βίας στην αγορά εργασίας και την κοινωνία (Ahrens et al., 2025) και, κατά συνέπεια, τη βιωσιμότητα της κοινωνικής ανάπτυξης. Πρέπει να σημειωθεί ότι με τον όρο συμμετέχοντες εννοούνται τόσο τα θύματα/επιζώντες όσο και οι δράστες. Οι αρνητικές επιπτώσεις της έμφυλης βίας σχετίζονται με (Ευρωπαϊκή Επιτροπή Περιφερειακής και Αστικής Πολιτικής, 2026)

Πίεση στις τοπικές υπηρεσίες:

  • Αυξημένη πίεση από εκτοπισμένα άτομα·
  • Περιορισμένη οικονομική δυνατότητα των δήμων και
  • Υποχρηματοδοτούμενες υπηρεσίες.

Οικονομική αναστάτωση:

  • Εμπορικά προβλήματα,
  • Έλλειψη επενδύσεων,
  • Μη ανάπτυξη αγορών κατοικίας,
  • Πίεση στις ΜΜΕ και τις αλυσίδες εφοδιασμού

Δημογραφική μείωση:

  • Μετανάστευση πληθυσμού,
  • Γήρανση του πληθυσμού και
  • Έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού σε βασικούς τομείς όπως η υγειονομική περίθαλψη και η εκπαίδευση.

Βιβλιογραφία

EUR-Lex. (2021). Sustainable development goals. https://eur-lex.europa.eu/EN/legal-content/glossary/sustainable-development-goals.html 

European Union. (2021). Rural Vision. https://rural-vision.europa.eu/index_en 

Eurostat. (2024). SDG 5 - Gender equality. https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/SEPDF/cache/63333.pdf

Carll, E. K. (2003). News Portrayal of Violence and Women: Implications for Public Policy: Implications for Public Policy. American Behavioral Scientist, 46(12), 1601-1610. https://doi.org/10.1177/0002764203254616  

Sutherland, G., McCormack, A., Pirkis, J., Easteal, P., Holland, K., & Vaughan, C. (2015). Media representations of violence against women and their children: State of knowledge paper. Landscape Issue 15/2015. ANROWS.

Ahrens, A., Zascerinska, J., Huliaieva, L., Oliinyk, A., Yilmaz, A., Avanoglu, S., Slawek, M., Szostkiewicz, M., Cavagnetto, S., Rivera, L., Gladysh, M., Isayeva, N. (2025). Labour Market in Host Countries for Employment of Migrant Women from Ukraine. 13th Annual International Conference "Science and Education in Globalization" (SCEDU’2025). Panevėžio kolegija / State Higher Education Institution, Lithuania. 23-24 October 2025 (submitted for publication).

Ahrens, A., Zascerinska, J., & Macovei, I. (2022). EU Youth Beliefs in Gender Based Discrimination, Sexual Harassment and Sexual Assault. Education. Innovation. Diversity, 2(5),47-57. DOI:https://doi.org/10.17770/eid2022.2.6963

European Commission Regional and Urban Policy (18 February 2026). Communication on EU's Eastern Regions Bordering Russia, Belarus and Ukraine. Strong regions for a safe Europe. February 2026. https://ec.europa.eu/commission/presscorner/api/files/attachment/882287/Factsheet_EBR.pdf